Nieuw onderzoek: hoe Den Haag twintigduizend woningen kan verwarmen met afvalwater

Het Hoogheemraadschap van Delfland en de gemeente Den Haag zijn overeengekomen een onderzoek te starten naar de mogelijkheden om gezuiverd afvalwater te gebruiken als duurzame warmtebron. Door warmte uit dit water te winnen voordat het in zee wordt geloosd, kan deze energie opnieuw worden benut. Het onderzoek verkent hoe deze warmte uiteindelijk tot wel twintigduizend woningen van duurzame verwarming kan voorzien.

Arjen Kapteijns, wethouder Energietransitie: “Ik ben trots op deze samenwerking met het Hoogheemraadschap van Delfland. De energietransitie in Den Haag vraagt om het benutten van alle lokale duurzame bronnen. Het potentieel van het gebruik van gezuiverd afvalwater is enorm. Daarom werken we graag samen met Delfland om verder te onderzoeken waar en hoe we deze warmte kunnen inzetten.”

Voor het Hoogheemraadschap van Delfland past het project binnen de bredere missie van de organisatie. Als een van de tweeëntwintig waterschappen in Nederland is Delfland verantwoordelijk voor waterveiligheid, waterkwaliteit en waterbeheer in een van de dichtstbevolkte en economisch meest actieve regio’s van het land.

Nieske Dijkshoorn, Hoogheemraadschap van Delfland: “Delfland vindt het belangrijk om het gebruik van fossiele brandstoffen te verminderen door over te stappen op duurzame warmtebronnen. De warmte in het afvalwater dat wij zuiveren is zo’n duurzame bron. Delfland werkt graag samen met regionale partners, zoals de gemeente Den Haag, om te onderzoeken hoe we deze warmtebron kunnen benutten. Zo kunnen we samen toewerken naar een klimaatneutrale regio.”

Deze techniek, aquathermie, maakt gebruik van thermische energie uit water. Door warmte te onttrekken aan gezuiverd afvalwater en deze met behulp van warmtepompen op te waarderen, kan de temperatuur worden verhoogd tot een niveau dat geschikt is voor het verwarmen van woningen en het leveren van warm tapwater. Overtollige warmte die in de zomer wordt opgewekt, kan ondergronds worden opgeslagen en in de koudere maanden opnieuw worden gebruikt, waardoor een stabiele, jaarrond energiebron ontstaat.

De infrastructuur die nodig is om warmte uit grote hoeveelheden water te winnen, neemt veel ruimte in beslag – iets wat schaars is in een compacte stad als Den Haag. Het onderzoek richt zich daarom op het identificeren van geschikte locaties voor installaties en het bepalen van de meest effectieve punten langs de afvalwaterleiding om de warmte te winnen. Bewoners zijn al nauw betrokken bij het project. Als het onderzoek de technische en ruimtelijke haalbaarheid bevestigt, kan de eerste aquathermische warmte uit afvalwater na 2030 beschikbaar komen.

In 2024 opende Den Haag al een sportaccommodatie die wordt verwarmd met rioolwater, waarmee de stad jaarlijks meer dan 170.000 m³ gas bespaart.